Op 27 oktober 2006 verscheen Back to Black, het tweede en laatste album van Amy Winehouse. Twintig jaar later is haar stijl nog altijd een van de meest nagemaakte uit de popmuziek. ELLE wijdde er bij het jubileum een stuk aan, en wijst erop dat de mode van rond 2008 net weer terugkomt. Dat maakt de vraag actueel: wat waren de vaste onderdelen van haar look, en hoe draag je die nu zonder dat het een verkleedpartij wordt?
Waarom haar stijl twintig jaar later nog werkt
Wat Winehouse anders maakte dan andere popsterren van die tijd, was dat haar look niet door een team was bedacht. Ze haalde hem uit Camden, de Londense wijk met zijn markten en muziekcafés, uit tweedehandswinkels en van de markt, en van haar eigen idolen. ELLE noemt haar grootmoeder en Brigitte Bardot, en zelf noemde ze ook Elizabeth Taylor, Miles Davis en Busta Rhymes. Tegen The Guardian zei ze in 2004 dat ze er vooral anders en als zichzelf uit wilde zien, niet als de mooiste.
Dat is ook meteen waarom haar stijl blijft werken. Een look die op een trend leunt, veroudert met die trend. Een look die uit een persoonlijke mix van oude en nieuwe stukken bestaat, heeft dat probleem minder. Karl Lagerfeld liet zich er zelfs door inspireren voor de pre-fallcollectie van Chanel in 2008. Hij noemde haar volgens ELLE “de nieuwe Brigitte Bardot”.
De vaste onderdelen van haar look
Haal je de look uit elkaar, dan blijft er een kleine set stukken over die steeds terugkwam.
- De eyeliner. Een dikke, scherpe cat-eye die ze zelf aanbracht. Misschien wel het herkenbaarste deel van haar gezicht.
- Het haar. De hoge, zwarte beehive, een knipoog naar de meidengroepen uit de jaren zestig.
- Het witte hemdje. Een simpel wit tanktopje, vaak met een zichtbare zwarte of rode bh-band, en dikke gouden kettingen erover.
- Korte spijkershorts en een riem met studs. De rauwere kant van de look, met een zwartleren riem vol metalen knopjes.
- Retrojurkjes. Kleine jurkjes in gingham (de kleine ruit), en stukken uit de jaren vijftig en zestig, zoals strakke truitjes en driekwartbroeken.
- De ballerina. Haar meest iconische schoen. Ze kocht roze satijnen balletschoenen in grote aantallen bij Freed of London, een danswinkel bij Covent Garden, en droeg ze tot ze helemaal kapot waren.
Daarnaast mixte ze graag prints, zoals ruit met luipaard. Bij de Brit Awards van 2007 droeg ze een citroengeel minijurkje van Preen, met een rood hartvormig tasje van Moschino en rode oorringen met witte stippen.
Zo draag je het nu zonder verkleed te ogen
De valkuil is dat je alles tegelijk doet. Beehive, cat-eye, gingham en ballerina’s op één dag is geen eerbetoon meer, maar een kostuum. De truc is één of twee onderdelen kiezen en de rest gewoon van nu laten zijn.
Begin bij de eyeliner. Een duidelijke cat-eye met verder rustige make-up en los, modern haar is de makkelijkste manier om de sfeer te pakken. Je hoeft hem niet zo dik te zetten als zij deed. Een lijn die iets verder doorloopt dan normaal geeft al het effect.
Het witte hemdje met goud. Een strak wit tanktopje, een spijkerbroek en een paar gouden kettingen of grote oorringen. Dat is een outfit die je ook zonder de verwijzing gewoon zou dragen, en dat is precies het punt. Het werkt het best als de rest van de look strak en eenvoudig is.
De ballerina. Dit onderdeel is nu al overal, dus je zit er sowieso goed mee. Draag hem onder een wijde of rechte jeans, zoals in ons stuk over ballerina’s onder je wijde jeans. Wil je dichter bij Winehouse blijven, kies dan roze satijn of een model dat iets gedragen mag ogen.
Gingham in een modern model. Een gingham jurkje of blouse in een eenvoudige snit, zonder petticoat of strik, met platte schoenen of een laarsje. Zo blijft de verwijzing naar de jaren vijftig zichtbaar, zonder dat het een themafeest wordt.
Prints mixen. Ruit met luipaard klinkt gewaagd, maar het werkt als de kleuren bij elkaar passen. Begin klein, bijvoorbeeld met een luipaardsjaal bij een ruitjas.
Wat ik zelf zou laten liggen, is de complete beehive voor gewoon. Die is zo verbonden aan haar persoon dat hij al snel als imitatie leest. Een beetje volume bovenop het hoofd, met de rest los, geeft de sfeer zonder dat het een pruik lijkt.
Waar je haar stijl nu tegenkomt
Het jubileum wordt in Londen groot gevierd. Op 27 oktober verscheen een speciale jubileumuitgave van het album met onbekende foto’s, meldde Radio X. Bij King’s Cross liep tot 15 oktober een gratis fototentoonstelling op dertig kunstbanken, en de Amy Winehouse Band sluit zijn jubileumtour op 18 december af in het Roundhouse in Camden.
Wie een stuk wil dat echt met haar verbonden is, kan kijken naar de Amy Winehouse Foundation-collectie van Fred Perry. Het merk werkte al met haar samen en zet de lijn voort in samenwerking met de stichting die in 2011 werd opgericht. Volgens Fred Perry gaat 20 procent van de netto-opbrengst naar die stichting, die jongeren helpt met zelfvertrouwen en weerbaarheid. De polo’s en jurkjes hebben details die naar haar verwijzen, zoals stippen en twee kleine hartjes boven het lauwerkransje.
Misschien is dat de beste samenvatting van haar stijl. Het was nooit een kostuum, schrijft ELLE, en juist daarom is het onmogelijk om hem precies na te doen. Wat je wel kunt overnemen, is de houding erachter: oude en nieuwe stukken mixen tot iets wat alleen van jou is.